بهداشت حرفه ای
بهداشت کامل در زندگی فردی و اجتماعی است و عمل به این توصیه های بهداشتی، ضامن سلامت فردی و اجتماعی اوست.

درمان یبوست با برگ سنا

 

"سنا" گیاهی است که بیشتر به شکل بوته ‌ای می‌ باشد و از برگ آن استفاده می‌ شود. جنس گیاه به نام Cassia می‌ باشد و از خانواده ی نخود است.

سنا

از بیشتر گونه‌های آن جهت درمان یبوست استفاده می‌ کنند. برگ همه ی گونه‌ها به خاطر وجود ترکیباتی به نام"انتراکینون‌ها"  تلخ می‌ باشد.

با وجودی که گونه ‌ای از سنا در جنوب ایران و در حوالی خلیج ‌فارس می‌ روید، ولی به دلیل نیاز زیاد به این گیاه، عمده ی آن وارداتی است. گرچه گونه ی ایرانی و نوع وارداتی از نظر گیاه‌شناسی با هم متفاوت می ‌باشند، ولی از نظر خواص ضد یبوست مشابه هستند.

میزان مصرف روزانه ی برگ سنا برای افراد بزرگسال، بین نیم تا یک گرم است که می‌ توان بر روی آن حدود یک استکان آب ریخت و 10 دقیقه جوشاند، سپس صاف کرد و میل نمود.

بهترین زمان مصرف شب هنگام است. گرچه می‌ توان این محلول تلخ را با نبات یا عسل شیرین کرد، ولی تلخی آن کاملاً از بین نمی‌رود.

در مصرف سنا نباید زیاده‌ روی کرد، چرا که ممکن است باعث اسهال شدید گردد. همچنین نباید از سنا به‌ طور ممتد و طولانی استفاده کرد، چون باعث تنبلی روده می‌ گردد. بهتر است پس از دو هفته استفاده، یک یا دو هفته مصرف آن را قطع نماییم. 

نکته قابل توصیه دیگر این است که سنا نباید در افراد کمتر از ده سال مصرف شود.

با توجه به اینکه در سال‌های اخیر برای رفع یبوست از سنا به‌ طور وسیع در جهان استفاده می ‌شود، صنایع داروسازی قرص آن را تهیه نموده که در داروخانه‌های ایران موجود می ‌باشد.

قرص سنا را می ‌توان بین 2- 1 عدد در روز مصرف کرد که از نظر مزه، شبیه به جوشانده ی این گیاه نیست.

 

درمان یبوست ناشی از تنبلی روده

 

یبوست آتونیک که گاهی یبوست ناشی از "تنبلی روده" خوانده می شود، در اثر فقدان یا کاهش حساسیت طبیعی راست روده به وجود می آید، یعنی راست روده یا رکتوم با وجود پُر بودن از مواد دفعی، حساسیت لازم برای دفع آن را در اختیار ندارد.

در این گونه یبوست، حرکات که به طور طبیعی قوی است، ضعیف می شود و مدفوع به آرامی حرکت کرده و در قسمت سیگموئید(انتهای روده ی کوچک) یا قبل از آن جمع می گردد.

این نوع یبوست اغلب در افراد مسن که فعالیت و تونوس عضلانی در آنها ضعیف است و نیز در موارد تب، بعد از عمل جراحی، در افراد چاق و در طول بارداری وجود دارد.

تغذیه ی ناکافی، بی نظمی در ساعات غذا خوردن، دریافت نکردن مایعات کافی و رعایت نکردن نظم در دفع از علل مهم در ایجاد یبوست آتونیک است.

 

پیشگیری و درمان غذایی

روش معمول در پیشگیری از این نوع یبوست توصیه به بیمار در برقراری نظم برای دفع و پیروی از عادت غذایی صحیح و منظم، تغذیه ی کافی همراه با مصرف غذاهای غنی از فیبر و سلولز، دریافت مایعات کافی، آرامش و پرهیز از خستگی است.

رژیم غذایی برای درمان یبوست آتونیک از نظر کیفی مشابه برنامه ی غذایی معمول روزانه برای یک فرد طبیعی است.

از نظر کمی، مصرف بیشتر غذاهایی غنی از فیبر از قبیل سبزی، میوه، نان و غلات حاوی سبوس بیشتر توصیه می شود تا بدین وسیله باقی مانده ی غذاها پس از هضم و جذب برای تحریک حرکات دودی در طول مسیر روده ی بزرگ و راندن مواد دفعی به جلو، کافی باشد. برای این منظور روزانه حدود 800 گرم میوه و سبزی (معادل 4 نوع میوه ی مختلف و یک ظرف سالاد و یک فنجان سبزیجات پخته) برای حرکات طبیعی روده ها کافی است. مصرف میوه و سبزی خام و پخته همراه با نان، مقدار سلولز و سبوس مورد نیاز برای عمل دفع طبیعی را در بر دارد.اگر مقدار ذکر شده به 600 گرم کاهش داده شود، دوباره یبوست برقرار می شود.

بر اساس تجربیات دیده شده است که آلو و عصاره ی آن محرک خوبی برای حرکات روده است. اثر ملین آن ناشی از وجود ماده ای به نام دی هیدروکسی فنیل ایزاتین است. مواد غذایی دیگر نیز ممکن است از چنین خاصیتی برخوردار باشند، ولی فعلاً اطلاعات داروشناسی در زمینه ی غذاها بسیار کم است.

از آن جایی که آب در روده ی بزرگ جذب می شود، بنابراین دریافت روزانه ی 8 تا 10 لیوان به طور معمول ضروری است. اگر از این مقدار کمتر مصرف شود، احتمال به وجود آمدن یبوست زیاد است.

بعضی اعتقاد دارند که مصرف شیر  و ماست  موجب یبوست می شود. اصولاً علت یبوست بعضی افراد در نتیجه ی مصرف شیر را، باید در عوامل دیگری در مورد آن جستجو کرد.

مصرف سبوس در موارد وجود یبوست به مقدار متعادل توصیه می شود، ولی مقدار زیاد آن ممکن است آزار دهنده بوده و گاهی نیز موجب بسته شدن مجرای روده ای شود.

استفاده از روغن های معدنی برای درمان یبوست توصیه نمی شود، مگر در موارد کاملاً استثنایی که یبوست بسیار شدید، دفع مشکل باشد. این روغن ها به شدت در جذب ویتامین های محلول در چربی، به خصوص ویتامین A  و ویتامینK  اختلال ایجاد می کنند.

به طور کلی استفاده از رژیم غذایی پُرفیبر در یبوست آتونیک در اغلب موارد مناسب است.

 






تاریخ: جمعه 1 فروردين 0برچسب:درمان یبوست با برگ سنا ,
ارسال توسط علیرضا مرادی , عشق خدائی
آخرین مطالب

آرشیو مطالب
پيوند هاي روزانه
امکانات جانبی